Στην υπό δικτατορία Αργεντινή του 1980, ένας ελβετός τραπεζικός εξαφανίζεται κάτω από αδιευκρίνιστες συνθήκες. Όταν ο αντικαταστάτης του αναλαμβάνει να διερευνήσει ο ίδιος την υπόθεση, βυθίζεται σε ένα μυστήριο που εκτυλίσσεται πίσω από τις βαριές πόρτες μεγαλοαστικών γραφείων και τους πυκνούς κήπους των νεόπλουτων ευνοούμενων του καθεστώτος.

Σκηνοθεσία:

Andreas Fontana

Κύριοι Ρόλοι:

Fabrizio Rongione … Ivan de Wiel

Stephanie Cleau … Ines de Wiel

Carmen Iriondo … Viuda Lacrosteguy

Juan Trench … Augusto Padel-Camon

Ignacio Vila … Anibal Farrell

Agustina Munoz … Leopolda

Elli Medeiros … Magdalena Padel-Camon/Alicia Domecq

Κεντρικό Επιτελείο:

Σενάριο: Andreas Fontana, Mariano Llinas

Παραγωγή: David Epiney, Eugenia Mumenthaler

Μουσική: Paul Courlet

Φωτογραφία: Gabriel Sandru

Μοντάζ: Nicolas Desmaison

Σκηνικά: Ana Cambre

Κοστούμια: Simona Martinez

Διεθνής Κριτική (μ.ο.): Πολύ θετική.

Τίτλοι

  • Αυθεντικός Τίτλος: Azor
  • Ελληνικός Τίτλος: Αζόρ: Ο Κώδικας του Τραπεζίτη

Παραλειπόμενα

  • Πρωτόλεια ταινία μεγάλου μήκους για τον Andreas Fontana.
  • Ο Fontana δήλωσε πως άντλησε έμπνευση για το σενάριο από σημειώσεις του παππού του.
  • Το Mubi απέκτησε τα δικαιώματα για διανομή σε πολλές χώρες, ακριβώς μετά την πρεμιέρα σε τμήμα του φεστιβάλ Βενετίας. Εκεί την ταινία συνοδεύει ένα βίντεο συνέντευξη, με τίτλο Azor: A Conversation with Andreas Fontana & Matias Pineiro.

Κριτικός: Πάρις Μνηματίδης

Έκδοση Κειμένου: 25/1/2022

Αν και ντεμπούτο, το φιλμ του Andreas Fontana εκπέμπει έναν πολύ έντονο αέρα αυτοπεποίθησης. Λειτουργεί με μια υπόγεια ένταση που δεν σταματάει σχεδόν ποτέ (στην οποία συνδράμει και η απόκοσμη μουσική του Paul Courlet), αφήνει τον θεατή από μόνο του να συνδέσει στοιχεία και λεπτομέρειες μεταξύ τους για να αντιληφθεί το τι ακριβώς συμβαίνει, και απαιτεί από τον ίδιο να παρακολουθήσει τα δρώμενα με τη σκέψη του σε εγρήγορση.

Ο Fontana διαθέτει ένα ξεκάθαρο καλλιτεχνικό όραμα, φιλοδοξεί ώστε το πόνημά του να λειτουργεί τόσο ως μια τοιχογραφία της επωφελούμενης ελίτ κατά τη διάρκεια μιας σκοτεινής περιόδου για την Αργεντινή, όσο και ως ένα χρονικό της κατάβασης του πρωταγωνιστή στην ηθική αποκτήνωση, χωρισμένο σε πέντε κεφάλαια. Ομολογουμένως, η ελλειπτικότητα που επιλέγει για να αφηγηθεί την ιστορία του εμποδίζει από το να εμπλακεί κάποιος συναισθηματικά, κι ενίοτε κουράζει. Είναι σίγουρα μια κατασκευή προορισμένη περισσότερο να εκτιμηθεί σε εγκεφαλικό επίπεδο παρά συγκινησιακά. Δεν γίνεται όμως να μην παραδεχθεί κανείς πως αυτό που προκύπτει είναι μια δουλειά ξεχωριστή, εντελώς ανένταχτη σε είδη, και πολιτικοποιημένη με έναν τρόπο ουσιώδη.

Το «Αζόρ: Ο Κώδικας του Τραπεζίτη» θα μπορούσε να παραλληλιστεί με ένα σκόπιμα ημιτελές παζλ, με σημεία που λείπουν στρατηγικά, ώστε τα κενά που δημιουργούνται να «γεμίσουν» μέσω της υπόνοιας. Δίνεται έμφαση στην επικοινωνία μεταξύ των προσώπων, άμεση κι έμμεση, καθώς και στο σύνολο των τύπων που χαρακτηρίζουν τον κλειστό μικρόκοσμο που αποτυπώνει το σενάριο. Όλα αυτά δοσμένα με μια αυστηρή στεγνότητα, που υπογραμμίζει την απάνθρωπη λογική πίσω από το πώς κινήθηκαν οι προσωπικότητες που αποτέλεσαν τους πυλώνες τού τότε καθεστώτος. Στο πραγματικό και καταγεγραμμένο σύμπαν που απεικονίζει ο Fontana, όλα έχουν μια τιμή, και ακόμη και η οικειότητα που εκδηλώνεται ανά φάσεις εντάσσεται στα πλαίσια του «κλείνω δουλειές». Σκιαγραφείται με λεπτότητα αλλά κι ενδελεχώς η διαπλοκή μεταξύ των διάφορων θεσμών που ανέδειξε και συντήρησε τη χούντα του 1976 στην εξουσία, ανάμεσα στον στρατό, την εκκλησία, την ιδιωτική επιχειρηματική πρωτοβουλία και τον ξένο παράγοντα. Πλαγίως τονίζεται και η ανδροκρατούμενη φύση του κόσμου αυτού, με τον έντονο ανταγωνισμό και τη διαρκή μάχη για επιβολή που τον διακρίνει, και τις γυναίκες να εγκλωβίζονται στο φόντο, συχνά νιώθοντας «πνιγμένες» από τον άχαρο ρόλο υποστήριξης προσώπων αμφιβόλου ηθικής που τους έχει ανατεθεί. Σε αυτό το πλαίσιο, δεν είναι τυχαία και η σημειολογία με την τύχη της κόρης του χαρακτήρα του Augusto.

Ιστορία, ψυχολογία και διεθνής πολιτική οικονομία αναμειγνύονται σε ένα ιδιαίτερο «κοκτέιλ» για να οδηγήσουν σε μια διεξοδική ανάλυση πάνω στη φύση των μηχανισμών της εξουσίας και της επίδρασής τους στο άτομο. Παρότι το φιλμ αφορά γιγάντιας έκτασης θεσμούς με πελώρια επιρροή, η σκηνοθεσία επικεντρώνει κυρίως στον εκάστοτε ηθοποιό, τα γενικά πλάνα είναι λίγα στον αριθμό, σαν να τονίζεται ότι όσο μεγάλο και απρόσωπο κι αν φαίνεται ένα σύστημα, η ύπάρξή του εναπόκειται από τις δράσεις πολλών ανθρώπινων μονάδων. Αν και το γενικότερο νόημα της ιστορίας μπορεί να γίνει κατανοητό από τον καθέναν, ένας περισσότερο «διαβασμένος» θεατής ίσως απολαύσει περισσότερο το τελικό αποτέλεσμα, καθώς θα είναι σε θέση να «πιάσει» κάποιες πιο δύσκολες αναφορές.

Και η δουλειά που γίνεται σε επίπεδο ηθοποιών είναι υποδόρια, η προσέγγιση που ακολουθείται δεν είναι αυτή της επίδειξης τεχνικής ή μιας πληθωρικότητας που είναι συνυφασμένη με τη λατινοαμερικανική κινηματογραφία. Το ύφος των ερμηνειών είναι ξεκάθαρα ευρωπαϊκό, με προεξέχοντα τον Fabrizio Rongione στον πρωταγωνιστικό ρόλο. Η αποστασιοποίησή του, που αποπνέει την αίσθηση του ψυχρά αποτελεσματικού τεχνοκράτη, ταιριάζει «γάντι» τόσο με τη θεματολογία όσο και τη σκηνοθετική ματιά του Fontana. Όσο ξεδιπλώνεται η πλοκή μάλιστα, το πορτρέτο του Rongione αποκτά και μια άλλη διάσταση στο πώς αποδίδεται: αυτή της περιβόητης «κοινοτοπίας του κακού». Εξίσου χαμηλόφωνα δυναμική είναι και η συνεισφορά της πλειοψηφίας των δευτεραγωνιστών, με τη σαρδόνια ολιγόλεπτη παρουσία του Pablo Torre Nilson να ξεχωρίζει από ένα πολύ αξιόλογο έτσι κι αλλιώς σύνολο.

Αν κάποιος θα έπρεπε να ξεχωρίσει ένα γνώρισμα του φιλμ, αυτό είναι η υψηλή περιεκτικότητά του σε επίπεδο νοηματικής. Μέσα σε μια διάρκεια κάτω των δύο ωρών κατορθώνει να συμπυκνώσει πολλές και σημαντικές αλήθειες, όχι μονάχα γύρω από την ιστορική συνθήκη την οποία εξετάζει, αλλά και σχετικά με τη φύση της πολιτικής και του ανθρώπινου χαρακτήρα εν γένει. Είναι αλήθεια πως διαθέτει ιδιομορφίες που το καθιστούν δύσκολο να αγαπηθεί από το ευρύ κοινό, αλλά ο σκοπός του δεν είναι αυτός. Πρόκειται για σινεμά άκρως συνειδητοποιημένο.

Βαθμολογία:


Γκαλερι φωτογραφιων

9 φωτογραφίες

Μοιραστειτε ενα σχολιο

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.