Η ζωή σε μια μικρή πόλη στα βάθη της Ανατολίας, στην ενδοχώρα της Τουρκίας, είναι σαν ένα αέναο ταξίδι στη μέση των στεπών. Η διαρκής αίσθηση ότι κάτι καινούριο και διαφορετικό θα συμβεί ξαφνικά και θα εμφανιστεί «πίσω από τον κάθε λόφο», στην οποιαδήποτε γωνιά της πόλης αυτής, και ταυτόχρονα τόσο εσωτερικό και ίδιο με τα υπόλοιπα, θα δώσει ζωντάνια, θα καθυστερήσει ή και θα αλλάξει τους μονότονους ρυθμούς της καθημερινότητας των κατοίκων. Ένας θάνατος, η αγωνία για την εξιχνίαση του εγκλήματος. Μια ομάδα ανδρών βρίσκεται επί ποδός ώστε να ανακαλύψει το συντομότερο ένα νεκρό πτώμα στις αχανείς στέπες της περιοχής. Ο αστυνομικός, ο γιατρός, ο εισαγγελέας, ο δήμαρχος κι ο ύποπτος για το περιστατικό που βρίσκεται σε πολύ δύσκολη θέση.

Σκηνοθεσία:

Nuri Bilge Ceylan

Κύριοι Ρόλοι:

Yilmaz Erdogan … κομισάριος Naci

Taner Birsel … εισαγγελέας Nusret

Muhammet Uzuner … Δρ Cemal

Ahmet Mumtaz Taylan … Arab Ali

Firat Tanis … Kenan

Ercan Kesal … Mukhtar

Murat Kilic … αστυνομικός Izzet

Nihan Okutucu … Gulnaz

Κεντρικό Επιτελείο:

Σενάριο: Nuri Bilge Ceylan, Ercan Kesal, Ebru Ceylan

Παραγωγή: Zeynep Ozbatur Atakan, Can Yilmaz

Φωτογραφία: Gokhan Tiryaki

Μοντάζ: Nuri Bilge Ceylan, Bora Goksingol

Σκηνικά: Cagri Erdogan

Κοστούμια: Ozlem Batur, Meral Efe Yurtseven, Nildag Kilic

 

  • Κυριότερη Προβολή στην Ελλάδα: Διανομή στις αίθουσες.
  • Παγκόσμια Κριτική Αποδοχή (Μ.Ο.): Πολύ θετική.

Τίτλοι

Αυθεντικός Τίτλος: Bir Zamanlar Anadolu’da

Ελληνικός Τίτλος: Κάποτε στην Ανατολία

Διεθνής Τίτλος: Once Upon a Time in Anatolia

Κύριες Διακρίσεις

  • Συμμετοχή στο διαγωνιστικό τμήμα του φεστιβάλ Κανών. Μέγα βραβείο επιτροπής.
  • Υποψήφιο για σκηνοθεσία και φωτογραφία στα Ευρωπαϊκά Βραβεία.
  • Ειδικό βραβείο στο φεστιβάλ του Κάρλοβι Βάρι.
  • Βραβείο κριτικών στο φεστιβάλ του Σάο Πάολο.
  • Επίσημη πρόταση της Τουρκίας για το ξενόγλωσσο Όσκαρ.

Παραλειπόμενα

  • Βασίζεται σε αληθινές εμπειρίες του Ercan Kesal, που διετέλεσε γιατρός στην πόλη που γυρίστηκε η ταινία.
  • Υπάρχουν αρκετές παρεμβολές από φράσεις έργων του Anton Chekhov.
  • Ο τίτλος είναι παραπομπή στο Κάποτε στην Αμερική του Sergio Leone, και ειπώθηκε κατά τα γεγονότα από έναν οδηγό.

Εξωτερικοί Σύνδεσμοι

Κριτικός: Χάρης Καλογερόπουλος

Έκδοση Κειμένου: 24/10/2011

Τρία αυτοκίνητα τη νύχτα διασχίζουν μια έρημη, στεπώδη περιοχή στην Ανατολία, κοντά σε μια πόλη περίπου στην ευρύτερη περιοχή της Άγκυρας. Άνθρωποι του νόμου ψάχνουν για το θαμμένο πτώμα ενός που απ’ ότι φαίνεται δολοφονήθηκε. Είναι ο αστυνομικός, ο γιατρός, ο εισαγγελέας, ο βασικός ύποπτος (μαζί με έναν συνεργό, ελαφρά «καθυστερημένο») και δυο-τρία όργανα ως βοηθοί. Παρακάτω, θα έχουν και μια συνάντηση με τοπικό δήμαρχο, στο κονάκι του οποίου θα καταλύσουν για λίγο. Ο αστυνομικός έχει την έγνοια του παιδιού του που πάσχει από κάτι και αδηνομεί να επιστρέψουν γιατί τέλειωσε το φάρμακό του. Ο εισαγγελέας τυραννιέται από το κατά πόσο ήταν ψυχολογικά-ηθικά ένοχος για την πριν κάποια χρόνια αυτοκτονία της γυναίκας του. Ο γιατρός έχει κι αυτός τα υπαρξιακά του αδιέξοδα. Ο Δήμαρχος, μια και ήρθαν οι αρχές, νοιάζεται μήπως αποκομίσει κανένα όφελος από την διασύνδεση. Ο ένοχος, με μια σιωπηλή οδύνη, μοιάζει σαν να κρύβει κάτι, σε κάποιο πλάνο σκέφτεσαι ότι ίσως τον φόνο να τον έκανε ο χαζός φίλος του και να θέλει να το πάρει πάνω του.

Στο δελτίο τύπου αναφέρεται «….σαν ένα αέναο ταξίδι στη μέση των στεπών. Η διαρκής αίσθηση ότι κάτι καινούριο και διαφορετικό θα συμβεί ξαφνικά και θα εμφανιστεί «πίσω από τον κάθε λόφο»…» . Πιστεύω ότι αυτή η αίσθηση γρήγορα δίνει τη θέση της σε κάποια άλλη, πιο κοντά στον Αντονιόνι. Είναι η αίσθηση μιας συνολικής κούρασης. Τα μεγάλα άδεια τοπία αποκαλύπτουν σε εμφατικό βαθμό την ανατολίτικη δυσκινησία μιας κοινωνίας που θέλει να προχωρήσει αλλά την κρατάει η αδράνεια των παραδόσεων. Υπάρχει έκταση που ζητάει να χωρέσει νοήματα μεγάλα, αλλά τα νοήματα δεν καταφέρνουν να αναδυθούν. Μεταξύ τους, οι ήρωες ψελλίζουν δειλά, θραύσματα από αυτά που θέλουν, που σκέφτονται, που δεν τολμούν καν να συγκεκριμενοποιήσουν και μέσα τους. Και είναι ειρωνικό. Στον Αντονιόνι, τον μέγα στοχαστή του τιμήματος της ελευθερίας, οι χώροι αποκαλύπτουν την διάλυση των νοημάτων ενώ εδώ, έχουμε την αδυναμία τους να ενσαρκωθούν.

Η καταγραφή μιας κούρασης που ξεκινά από τα ίδια τα σώματα και τα βλέμματα τους και φτάνει μέχρι τους μηχανισμούς της επικοινωνίας τους, είναι το σημαντικό επίτευγμα του φιλμ. Στο κλείσιμο, που μας έφερε στο νου και το Αστυνομία Ταυτότητα του Κορνέλιου Πορουμπόιου, βλέπουμε και το πώς αυτή η αδυναμία αναγκάζει τον ιατροδικαστή να κουκουλώσει τις τρύπες στην αναφορά (μην φανταστείτε κάτι σημαντικό), ώστε όλοι να αποφύγουν περεταίρω δοκιμασίες. Ας τ’ αφήσουμε όλα όπως έχουν. Οι αλήθειες κοστίζουν, απαιτούν μάχες.

Η εκπληκτική πλανοθεσία και φωτογραφία που πέτυχαν ο σκηνοθέτης Νουρί Μπιλγκέ Τσεϊλάν μαζί με τον φωτογράφο του, Γκιοκχάν Τεριακί, παρότι εξασφαλίζει στο εγχείρημα ένα καλλιτεχνικό κύρος, συνυπολογίζοντας και τα 150 λεπτά της διάρκειας, κατά την ταπεινή μου γνώμη δεν είναι απαραίτητα ένα προσόν. Την ίδια την δυσκινησία των παραδοσιακών θεσμών, σκηνοθέτες όπως ο Φαρναντί (Τι Απέγινε η Έλι, Ένας Χωρισμός) την αποδίδουν με «φτωχικότατα» πλάνα και συνήθεις διάρκειες. Αλλά αν οι ανοιχτές εκτάσεις και ο πολύς φιλμικός χρόνος έρχονται να χωρέσουν νοήματα που όμως περνούν σεναριακά μέσα από μια ασήμαντη ιστορία και ως λεπτομέρειες, μικρές νύξεις για τους χαρακτήρες, τότε υπάρχει κίνδυνος δραματουργικής αραίωσης. Το υλικό μοιάζει ισχνό, μοιάζει σαν μια μικρή καλή μπουκιά σε μεγάλη πιατέλα. Αντίθετα στον Αντονιόνι, η κενότητα, λόγω του στοχαστικού ζητούμενου στην δική του προβληματική, είναι ισχυρή παρουσία. Τροφοδοτεί αντί να αραιώνει.

Από την άλλη, μπορείς να το εισπράξεις και ανάποδα. Αυτή η εξαντλητική βραδεία πορεία των εκτάσεων, της νύχτας και των ψιθύρων αποκαλύπτει την οντολογική συστολή των ανθρώπων όπως αν τους κοιτάζεις από μακρινό πλονζέ.

Βαθμολογία:


Γκαλερι φωτογραφιων

14 φωτογραφίες

Μοιραστειτε ενα σχολιο

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *