Συντάκτης: Πάρις Μνηματίδης

Αυτό που αυτοαποκαλείται μέσω του τίτλου του το σπουδαίο αυτό φιλμ του Nanni Moretti, αυτό και είναι: μια σειρά δραματοποιημένων βιωμάτων, σκέψεων και απόψεων, ουσιαστικά μια οπτικοποίηση ημερολογιακών καταχωρήσεων, ένα σινεμά που συνδυάζει αρμονικά την καταγραφή του ντοκιμαντέρ και την καλλιτεχνική έκφραση και που ταυτόχρονα εμπεριέχει μέσα του μεγάλη δόση σοφίας, χωρίς καν να δείχνει πως προσπαθεί για κάτι τέτοιο. Η κωμωδία συνυπάρχει με την τραγωδία, η αναπαράσταση με την πραγματικότητα (το απόσπασμα με τον υπό θεραπεία Moretti συντρίβει συναισθηματικά), όπως και η ζωή και η ευχαρίστηση αυτής με τον θάνατο. Όλα αυτά με μια απαράμιλλη απλότητα και αυθεντικότητα που παραπέμπουν σε έναν κινηματογραφιστή που έχει αγγίξει προ πολλού την αυτοσυνείδηση και την ωριμότητα σε δημιουργικό επίπεδο, και που εδώ έχει μόλις ξεκινήσει να διανύει την τέταρτη δεκαετία της ζωής του.

Αλλά και σκηνοθετικά υπάρχουν μεγάλες στιγμές οι οποίες δεν «κραυγάζουν» για αναγνώριση, απλά υπάρχουν και το αν θα συναντήσουν την αποδοχή που τους αξίζει δεν εξαρτάται από μια ναρκισσιστική αυτοπροώθησή τους μέσω επίδειξης τεχνικής, αλλά από το κατά πόσο οι «κεραίες» του θεατή είναι αρκετά ευαίσθητες για να τις αντιληφθεί. Τρανά παραδείγματα οι υπέροχες σκηνές περιπλάνησης με τη μοτοσυκλέτα στην ερημική καλοκαιρινή Ρώμη του 1992, όπως και το σπουδαίο αλληγορικό πλάνο του περιπάτου του πρωταγωνιστή με το πλοίο να αναχωρεί στο φόντο.

Ενώ κάτι τόσο στενά αυτοβιογραφικό θα μπορούσε εύκολα να πέσει στην παγίδα μιας ματαιόδοξης αυτοπροβολής, κάτι τέτοιο τελικά δεν συμβαίνει. Ο Moretti είναι αρκετά έξυπνος για να περιλάβει στο μείγμα του γερές ποσότητες αυτοσαρκασμού και «τσαλακώματος», ξέρει πώς να εκτεθεί με τρόπο τέτοιο ώστε να προκαλέσει τη συμπάθεια του θεατή δίχως να θεωρηθεί πως την εκβιάζει, αλλά και να δείξει ότι είναι τρωτός, ότι βάζει ένα προσωπικό στοίχημα όντας αβέβαιος για το αν θα βρει ευήκοα ώτα απέναντι στην εξομολογητική διάθεση που επιδεικνύει εδώ ακριβώς επειδή βάζει προτεραιότητα στο να «ανοιχτεί» μέσω της τέχνης που υπηρετεί ανεξαρτήτως αποδοχής. Αυτό που καταλήγει να είναι αθόρυβα κι αποτελεσματικά το «Αγαπημένο μου Ημερολόγιο», είναι ένας ύμνος στη θέληση για τη ζωή σε όλες της τις εκφάνσεις, από την εκτίμηση για όλα εκείνα τα φαινομενικά μικρά και ασήμαντα πράγματα που κάνουν τη διαφορά ανάμεσα σε έναν διεκπεραιωτικό κι έναν απολαυστικό βίο (από τις προσόψεις κτηρίων μέχρι την αθωότητα των παιδιών), μέχρι την υπέρτατη μάχη που ο καθένας καλείται να δώσει σε κάποια στιγμή της προσωπικής του πορείας με το ενδεχόμενο της αποχώρησής του από τα εγκόσμια. Δεν θα ήταν υπερβολή να ειπωθεί πως η συναισθηματική ένταση του όλου ταξιδιού καθιστά την ταινία ένα έπος ατομικών διαστάσεων.

Όλα αυτά παρουσιάζονται με ένα ύφος εντελώς ιταλικό στην ιδιοσυγκρασία του, από την τρυφερότητα και τη στοργή που δείχνει απέναντι στις φανταστικές εκδοχές των προσώπων του περίγυρού του ο δημιουργός, μέχρι το άκρως εξωστρεφές χιούμορ που αγγίζει ενίοτε και το ξεκαρδιστικό (πιο αντιπροσωπευτική στιγμή ίσως το επεισόδιο με τους τουρίστες εξ Αμερικής). Η χαλαρή αφηγηματική δομή ίσως ξενίσει όσους θεατές έχουν συνηθίσει σε κάτι πιο οργανωμένο σε αυτό τον τομέα, αλλά αυτή η απόφαση κάνει το φιλμ να ρέει πιο αβίαστα και να φαντάζει πιο αυθόρμητο κατασκευαστικά, παρότι έχει προφανώς μελετηθεί στο έπακρο ο δραματουργικός σκελετός του.

Το αποτέλεσμα είναι μια δουλειά που αποτελεί μια κατηγορία από μόνη της, ανένταχτη στα αυστηρά πλαίσια ενός είδους και ταυτόχρονα αρκούντως ταπεινή ώστε να μην τονίσει αυτή τη μοναδικότητά της με έπαρση. Λίγα είναι τα δείγματα αυτοπροσωπογραφιών τέτοιου τύπου στο σινεμά εν γένει, με τον αριθμό να μειώνεται ακόμη περισσότερο όταν πρέπει να αναζητηθούν περιπτώσεις ανάλογης ειλικρίνειας και οξυδέρκειας. Με όλα αυτά τα δεδομένα στο τραπέζι, το «Αγαπημένο μου Ημερολόγιο» είναι ένας θρίαμβος του ολιγαρκούς κινηματογράφου, αυτού που τις περισσότερες φορές χρειάζεται ελάχιστα πέρα από μια αφοπλιστική αμεσότητα στην αποτύπωση μιας βιωματικής αλήθειας.

Μπείτε και εδώ για info στη σελίδα της ταινίας…

Βαθμολογία:

0: Κακή 🥔 | 1: Μέτρια 👎 | 2: Ενδιαφέρουσα 🆗 | 3: Καλή 👍 | 4: Πολύ Καλή ⭐ | 5: Αριστούργημα 💎

Μοιραστειτε ενα σχολιο

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.